Mening over fusie of zelfstandig blijven verschuift

Bijna de helft van de aanwezigen tijdens de 3^de netwerkbijeenkomst van de Progressieve Combinatie koos aan het eind van de avond voor een gemeentelijke fusie, terwijl aan het begin van de avond avond nog maar 13% betrof. Deze verrassende uitkomst volgde op stevige discussies tijdens de thema-avond ‘Bestuurlijke samenwerking, met uitzicht op fusie?’

In de inleiding verwees fractievoorzitter Carina Drijver naar een aantal documenten over dit onderwerp:

Beleidskader gemeentelijke herindeling van het ministerie d.d. 11 juli 2011.
Notulen van de raadsvergadering van 27 augustus 2008; in die vergadering werd een opiniërend debat gevoerd over dit onderwerp.
Het verkiezingsprogramma van de PC ‘Samen verder 2010-2014’.
De toespraak van burgemeester Lokker bij zijn eerste optreden in de raad op 31 augustus 2011.

Voor veel gemeenten is een gemeentelijke herindeling een brug te ver, maar het zoeken naar innovatieve/vernieuwende samenwerkingsvormen met behoud van de gemeentelijke autonomie is volop aan de gang. Over fuseren/gemeentelijke kennisdeling is de nodige kennis en ervaring beschikbaar, maar niet alle uitkomsten zijn positief te duiden.

Voor intergemeentelijke samenwerking zijn allerlei juridische vormen beschikbaar; vrijblijvend via overeenkomsten, shared service centra, participatie, en dergelijke. Geen enkele vorm van samenwerking blijkt als beste aan te merken, omdat elke gemeente voor zichzelf vaststelt wat ze wil bereiken.

Inbreng in 2008 in gemeenteraad

Tijdens het debat in de raad op 27 augustus 2008, bracht Arthur Eijs namens de PC het volgende in:

'Noordwijk beschikt over voldoende bestuurskracht. Specifieke kwaliteiten die ontbreken in het ambtelijk apparaat, worden ingehuurd. Voor de Progressieve Combinatie is er geen enkele reden of aanleiding om Noordwijk als gemeente op te heffen. Wel moet er worden nagedacht over verdergaande samenwerkingen, omdat dit op diverse vlakken schaalvoordelen kan opleveren. Alles draait om bestuurskracht die regelmatig gemeten moet worden.'

Maar hoe denkt de Progressieve Combinatie twee jaar later (nu), over een bestuurlijke samenwerking, met zicht op fusie? Na een eerste peiling onder de aanwezige leden bleek dat:

13% staat achter een fusie;
80 procent kiest voor bestuurlijke samenwerking;
7% aangeeft dat Noordwijk een op zichzelf staande gemeente moet blijven.

Verkiezingsprogramma

Aan de hand van een aantal doelen die in het verkiezingsprogramma van de PC zijn opgenomen, is - verdeeld in 2 groepen – gediscussieerd om scherp te krijgen wat er bereikt moet worden in de komende decennia.

Groep 1 gaf gaf aan dat het gaat om:

beter beleid en kennis;
betere uitvoering van het beleid en effectiviteit;
grotere betrokkenheid van de burgers;
minder cliëntilisme; openheid van zaken;
een groter progressief geluid;
vergroten democratische controle.

Groep 2 gaf aan dat het gaat om:

vergroten van de betrokkenheid van burgers bij het bestuur en omgekeerd/ meer binding en sociale samenhang;
verbeteren van de dienstverlening, meer klantvriendelijkheid en afhandeling van zaken binnen de daarvoor afgesproken tijden;
kwaliteit van de ambtelijke organisatie op een hoger peil brengen (meer kennis, minder uitvoering).

Vervolgens werden de doelen afgewogen tegen de 3 toekomstvarianten voor Noordwijk.

Uitslag na disussie

Na de 2e peiling onder de aanwezige leden bleken de standpunten gewijzigd. De uitkomst was nu dat:

47% kiest voor een fusie met een andere gemeente;
40% kiest voor bestuurlijke samenwerking;
13% gaf de voorkeur geeft aan handhaving als zelfstandige gemeente.

Een belangrijk argument waarom de meerderheid bij de 2e peiling voor een fusie koos, was dat dan de gemeentelijke organisatie minder kwetsbaar zou zijn en een verhoging van kwaliteit mogelijk wordt. Dit laatste is nodig omdat - door decentrialisatie van overheidstaken - een groot aantal van deze taken bij de gemeenten terechtkomt.

Door een fusie wordt het mogelijk de kwaliteit van de Bollenstreek te versterken en een kwalitatief beter bestuur te krijgen dat zich minder met particuliere belangen bezighoudt.

Tot slot werd geconcludeerd dat bij een fusie de democratische controle beter te organiseren is, omdat men handelt vanuit 1 organisatie en 1 bestuur.